راز ۲۰ روزه بودن ایام فاطمیه و تاریخ‌گذاری دهه اول و دوم
نکاتی درباره ایام فاطمیه و زمان‌بندی دهه اول و دوم
ایام فاطمیه از مهم‌ترین مناسبت‌های شیعیان برای عزاداری شهادت حضرت فاطمه زهرا (س) به شمار می‌رود. به دلیل وجود روایت‌های متفاوت درباره تاریخ شهادت ایشان، این ایام در دو دوره با نام‌های فاطمیه اول و فاطمیه دوم شناخته می‌شود. اگر می‌خواهید بدانید دهه اول و دوم فاطمیه چه زمانی برگزار می‌شود، چند روز طول می‌کشد و چرا دو تاریخ متفاوت برای آن وجود دارد، در این مطلب پاسخ‌های دقیق را خواهید یافت.
ایام فاطمیه چیست؟
ایام فاطمیه به روزهایی گفته می‌شود که شیعیان، به‌ویژه با برگزاری مجالس عزاداری، روضه و مراسم مذهبی، شهادت حضرت فاطمه زهرا (س) را گرامی می‌دارند.
ایام فاطمیه چند روز است؟
درباره مدت زمان ایام فاطمیه، تقسیم‌بندی‌های مختلفی وجود دارد. بر اساس یک دیدگاه، ایام فاطمیه مجموعاً شش روز است؛ روزهای یازدهم، دوازدهم و سیزدهم جمادی‌الاول برای فاطمیه اول و روزهای سوم، چهارم و پنجم جمادی‌الثانی برای فاطمیه دوم. (مظاهری، فرهنگ سوگ شیعی، ویراست یکم، ص۳۶۶.)
در عرف برگزاری مراسم عزاداری، دو بازه ده‌روزه نیز با عنوان دهه‌های فاطمیه شناخته می‌شوند؛ از دهم تا بیستم جمادی‌الاول برای فاطمیه اول و از اول تا دهم جمادی‌الثانی برای فاطمیه آموزش آشپزی دوم. (لطفی، «ایام فاطمیه و مناسک شکل‌یافته پیرامون آن»، ص۲۵.)
چرا ایام فاطمیه ۲۰ روز است؟
به دلیل شهرت سیزدهم جمادی‌الاول و سوم جمادی‌الثانی به عنوان تاریخ شهادت حضرت فاطمه (س)، ایام فاطمیه به فاطمیه اول و فاطمیه دوم تقسیم شده است. قول شهادت حضرت فاطمه (س) در سوم جمادی‌الثانی در میان شیعیان رایج‌تر است. (شبیری، «شهادت فاطمه(س)»، ص۳۴۷.)
با وجود اینکه ایام فاطمیه در مجموع ۶ روز است (۳ روز در جمادی‌الاول و ۳ روز در جمادی‌الثانی)، اما در عرف، به دهه دوم جمادی‌الاول (از دهم تا بیستم جمادی‌الاول) که بر اساس روایت ۷۵ روزه، شهادت آن بانوی بزرگوار در آن واقع شده است، دهه فاطمیه اول گفته می‌شود. همچنین به دهه اول جمادی‌الثانی (از اول تا دهم جمادی‌الثانی) که طبق روایت ۹۵ روزه، شهادت حضرت زهرا (س) در آن قرار دارد، دهه فاطمیه دوم اطلاق می‌گردد.
تاریخ شروع و پایان ایام فاطمیه ۱۴۰۵
اگر می‌خواهید بدانید امسال ایام فاطمیه چه روزی است، تاریخ فاطمیه اول و دوم و بازه برگزاری این ایام را در ادامه مشاهده کنید.
تاریخ شهادت حضرت فاطمه زهرا (س) بر اساس روایت ۷۵ روز:
شنبه ۲ آبان ۱۴۰۵، مصادف با ۱۳ جمادی‌الاول ۱۴۴۸ و ۲۴ اکتبر ۲۰۲۶.
تاریخ شهادت حضرت فاطمه زهرا (س) بر اساس روایت ۹۵ روز:
جمعه ۲۲ آبان ۱۴۰۵، مصادف با ۳ جمادی‌الثانی ۱۴۴۸ و ۱۳ نوامبر ۲۰۲۶.
در پاسخ به این سوال که ایام فاطمیه از چه زمانی آغاز می‌شود، باید گفت بر اساس بازه‌های رایج دهه‌های فاطمیه، دهه اول فاطمیه ۱۴۰۵ از چهارشنبه ۲۹ مهر تا شنبه ۹ آبان، مصادف با ۱۰ تا ۲۰ جمادی‌الاول ۱۴۴۸ است. دهه دوم فاطمیه نیز از چهارشنبه ۲۰ آبان تا جمعه ۲۹ آبان ۱۴۰۵، مصادف با ۱ تا ۱۰ جمادی‌الثانی ۱۴۴۸ در نظر گرفته می‌شود.
ایام فاطمیه از چه سالی در تقویم رسمی شد؟
از امام صادق (ع) روایت شده است که برای حضرت زهرا (س) عزاداری می‌کردند و در مجالس خود از ماجرای سقط حضرت محسن (ع) و ضرب و شتم حضرت زهرا (س) یاد می‌نمودند. (خصیبی، الهدایه الکبری، ۱۴۱۹ق، ص۴۰۸)
روز ۳ جمادی‌الثانی، یکی از تاریخ‌های مشهور شهادت حضرت زهرا (س)، در سال ۱۳۷۸ با تصویب شورای عالی انقلاب فرهنگی به عنوان تعطیل رسمی اعلام شد و این تعطیلی از سال ۱۳۷۹ به اجرا درآمد. درباره شکل‌گیری این تصمیم، پیشنهاد آیت‌الله وحید خراسانی و پیگیری سید محمد خاتمی، رئیس‌جمهور وقت ایران نیز در منابع مختلف ذکر شده است. پس از رسمی شدن این تعطیلی، مراسم ایام فاطمیه در ایران با گستردگی و شکوه بیشتری برگزار شد.